Semizotu (purslane) Bitkisi yetiştirilmesi bakımı tohumu, Semizotu nasıl yetiştirilir, Semizotu ile

zahide 10 Haz 2018

  1. zahide

    zahide Administrator Site Yetkilisi Administrator

    194,935
    1,437
    38



    goktepeliler semizotu.jpg

    1. Ekonomik Önemi, Anavatanı ve Yayılma Alanları
    Portulacaceae familyası sebzelerinden olan semizotu tek yıllık bir sebzedir. Yabani form olarak eki bir bitki olmasına karşılık insan beslenmesindeki yeri ve önemi eni dönemlerde anlaşılmıştır. Ülkemizde daha çok büyük şehirlere yakın bölgelerde (Ege, Akdeniz ve Marmara) iri yapraklı kültür formları ticari boyutlarda yetiştirilirken, diğer bölgelerimizde daha çok yabanileri değerlendirilmektedir. Ülkemizde toplam 1.750 ton semizotu üretilmektedir.

    Semizotunun anavatanı Hindistan olarak bilinmektedir. Ayrıca Himalaya dağları, İran, Güney Rusya ve Anadolu’da semizotunun anavatanı olarak kabul edilmektedir.

    Kültür sebzeleri arasında ülkemizde semizotunun yetiştirilme alanı ve üretim miktarı bakımından önemi yoktur. Ancak bünyesinde bulunan bol miktardaki oksalik asit yapraklarına hafif mayhoş bir tat verir ve salatalarda lezzet verici olarak kullanılır. İnsan beslenmesi açısından önemli bir sebze olarak bilinmeyen semizotunun 100 gramında %5-8 kuru madde bulunur. Geri kalan %92-95’lik kısmı ise sudur. Semizotu %1-2 protein, %0.2-0.4 yağ, %1-2 karbonhidrat içerir. İnsan sağlığı açısından ise mide ve bağırsak ağrılarına iyi geldiği bildirilmektedir.

    Ülkemizde yetiştirilen semizotları iki grupta toplanır.

    Yabani semizotları
    İri yapraklı kültür semizotları
    Son yıllarda ticari olarak üretilerek pazarlanan grup iri yapraklı kültür semizotlarıdır. Diğer grup ise doğada yabani olarak yetişmektedir.



    2. Morfolojik özellikleri
    2.1. Kök
    2.2. Gövde
    2.3. Yaprak
    2.4. Çiçek

    2.1. Kök


    Semizotu kökleri bol saçak kök eklinde ve otsu yapıdadır. Toprapğın ilk 20-40 cm derinliğinde yer alırlar.

    2.2. Gövde


    Gövde otsu yapıdadır ve topak ile temas ettiği yerlerde kök çıkarabilir. Gövde toprak üzerinde sürünerek gelişir. Bitkinin gövdesi de yaprakları ile birlikte tüketilir. Gövde, üzerinde bir çok boğum taşır, dallanır ve 20-30 cm boy alabilir. Gövde sarı, açık yeşil, kırmızı-yeşil ve yeşil olabilir. Kültür çeşitlerinde renk sarımtırak yeşil olup yabani semizotunda ise koyu yeşildir. Gövde çapı 0.2-1 cm arasında değişir. Tüketilen gövdenin ince ve taze olması arzu edilir. Gövde üzerindeki boğumlardan yaprak ve koltuk sürgünleri oluşur.

    2.3. Yaprak


    Yapraklar gövdedeki boğumlardan çıkar. Her bir boğumda 3-5 adet yaprak bulunur. Yapraklar büyük veya küçük, yuvarlağa yakın şekilli, açık yeşil renkte, etli ve sulu yapıdadır. Yaprak üzeri düz parlak ve hafif çizgilidir. Yaprak altları kurşuni parlak renktedir.

    2.4. Çiçek


    Çiçekler küçük ve sarı renkte olup sürgün uçlarında oluşur. Çiçekleri biyolojik bakımdan erselik olmaklar birlikte yabancı tozlanma gösterirler. Erselik olan herbir çiçekte 2-4 adet çanak, çok sayıda taç yaprak ve erkek organ bulunur. Dişi organ 3-5 karpellidir. Semizotu bitkileri biçilmez ise Mayıs-Eylül ayları arasında ana ve yan sürgünlerin uçlarından çiçeklenme başlar.



    3. Yetiştirilme İstekleri
    3.1. İklim isteği
    3.2. Toprak isteği

    3.1. İklim isteği


    Semizotu bir ılık iklim sebzesidir. Soğuk ve özellikle kırağıdan zarar görürler. Kış ayları ılık geçen bölgelerde de yetiştirilebilmesine rağmen genellikle erken ilkbahar en iyi gelişme mevsimidir. Sıcak ve gün uzunluğunun fazla olduğu yerlerde ve susuz kaldıklarına hemen çiçeklenirler. Çiçeklenen ürün kalitesini düşürdüğü için arzu edilmez. Nemli ve ılık bölgelerde başarılı olarak yetiştirilir.

    3.2. Toprak isteği


    Toprak yönünden pek seçici bir bitki olmamakla birlikte kumlu-tınlı, tınlı ve tınlı-killi topraklarda en iyi sonucu verir. Ayrıca organik maddece zengin topaklar semziotu için ideal topraklardır. Topraktaki bol sudan hoşlanan bir bitkidir.



    3. Tohum ve çimlenme özellikleri
    Nane tohumları esmer-kahverengi renkte, yuvarlak ve çok küçük yapılıdır. Tohumların bin dane ağırlığı 0.05-1.15 gramdır. Canlılıklarını 2-3 yıl muhafaza edebilen tohumlar aydınlıkta ve 20-30 °C’de 15-20 günde çimlenirler.



    4. Yetiştirilme Şekli
    4.1. Toprak hazırlığı, ekim ve dikim
    4.2. Bakım işleri

    4.1. Toprak hazırlığı, ekim ve dikim


    Semiz otu üretimi yapılacak yer temel gübrelemeden sonra 15-20 cm derinliğinde işlenir, tırmıklanır ve 1.20x3-5 metre uzunluğunda taca veya tahtalar hazırlanır. Bölgelere ve hasar dönemine bağlı olmak üzere farklı zamanlarda tohum ekimi yapılır. Erken ilkbaharda hasat yapılmak isteniyorsa tohum ekimi Ege Bölgesi şartlarında Ocak-Şubat aylarında, Aralık-Ocak aylarında hasat yapılmak isteniyorsa Ağustos-Eylül aylarında m2’ye 0.2-0.3 g tohum hesabı ile yapılır. Tohum ekimi serpme olarak toprağın 1-2 cm derinliğine yapılır.

    Sıravari ekim yapılmak istenirse 20 cm aralık ile açılan sıralara da ekim yapılabilir. Hassas ekim için tohumlar kum veya kül ile karıştırılarak ekilmelidir. Tohum ekiminden sonra tohumlar toprak ile hafifçe karıştırılır ve üzerlerine ince ve elenmiş harçtan 0.5-1 cm kapak atılır ve bastırılır. Ekimden sonra ince delikli süzgü ile bolca su verilir. Tohum ekiminden 15 gün sonra tohumlar çimlenerek toprak üzerine çıkar. Bu dönemde toprağın yüzeyinin kaymak tabakası oluşturmamasına özen gösterilmeli ve yabancı ot gelişimine izin verilmemelidir.

    4.2. Bakım işleri


    Gelişme dönemi boyunca sulama, şerbet verme hastalık ve zararlılara karşı mücadele zamanında yapılır. Yanmış ahır gübresini çok seven semizotu yetiştiriciliğinde dekara 2-4 ton ahır gübresi 10-15 kg/da N, 4-10 kg/da P2O5 ve 10-12 kg/da K2O önerilmektedir. Biçimlerden sonra da belirtilen gübrelerden dekara 2-3 kg verilmesi önerilmektedir. Sulama ise gerekli olduğu dönemlerde yapılır. Yabancı ot temizliği genelde el ile yapılır. İlkbaharda dikkatli olarak yapılan bir veya ili yabancı ot temizliği yeterlidir. Semizotunda önemli zarar yapacak hastalık ve zararlılar yoktur. Ancak yaprak emici böceklere karşı dikkatli olunmalı ve gerekli olunca mücadele yapılmalıdır. uygun yetiştirme koşullarında tohum ekiminden 60-70 gün sonra hasada başlanabilir.
     
  2. S£V®

    S£V® süper moderatör Site Yetkilisi Süper Moderatör

    152,861
    2,312
    36


    ZAHİDE Hanım emegine sağlık paylaşım için teşekkürler,
     
  3. zahide

    zahide Administrator Site Yetkilisi Administrator

    194,935
    1,437
    38


    teşekkürler sağ olun
     
  4. *sivaslii..

    *sivaslii.. süper moderatör Site Yetkilisi Süper Moderatör

    5,907
    423
    38


    Emeginize saglik paylaşım için teşekkürler
     
  5. zahide

    zahide Administrator Site Yetkilisi Administrator

    194,935
    1,437
    38


    teşekkürler
     
Yükleniyor...

Bu Sayfayı Paylaş